Archive for Featured

Ho syklar

Slik kan eg byrje, tenkjer eg. For ofte ser eg for meg mormora mi komme syklande innover frå Sveio til Haugesund. På vegen brukar ho å bli stoppa av ein tyskar som vil sjå papira hennar. Ho er ikkje redd. Ho viser dei fram og syklar vidare, sterk og modig. Ho veit at tyskarane, dei er ikkje farlege. Ikkje dei einskilde tyskarane ho møter på veg inn til Haugesund. Dei er menneske alle saman. Og menneske likar ho, likte ho, det veit eg. -Det er noko fint i alle menneske, kunne ho kanskje sagt. Eg veit ikkje om ho har sagt det, men eg tenkjer meg at det kunne ho nok ha sagt. Og dette skal vere mi historie som tek tak i mormora og morfaren min og dreg dei inn i noko dei berre nesten har vore med på. Eg spinner eit nett til dei som eg trur dei ville kunne gje sitt samtykke til å ligge i. Der kan dei kvile seg saman og sjå bort på blomar og dyr. Dei kunne ligge trygt spunne inn i materiale frå naturen, lagt til kvile i mold inne blant blomar, særleg markblomar, rosa, kvite, gule og blå. Spe, men sterke som kjem att år etter år. Det er ikkje sant det eg kjem til å skrive, men nokre som kjente desse to vil kanskje likevel sjå dei smyge seg gjennom historia og nikke nøgd til kvarandre.

Ein sjølvbiografi tjuenullnull-tjueti

RS sa her ein dag eit eller anna om at det kjentes som om ho slutta å rekne åra i 2000 omtrent. Hugsen min er ikkje så presis, så eg er ikkje sikker på akkurat kva ho sa. Det er heller ikkje hovudpoenget. Hovudpoenget er at ho fekk meg til å tenkje slik at eg enda opp med å ligge på kne i senga og rable ned notat til ein liten tiårssjølvbiografi. Det er den som følgjer nedanfor. Han er knapp og hentar ut berre det viktigaste. Trur kanskje han kan vere litt morosam. Eg plagast ikkje over å bli eldre. Eg samlar sulten på erfaringar. Bittesmåe erfaringar som eg plukker med meg på dei heilt vanlege dagane. Livet er så komisk om ein tenkjer etter.

I 2000 flytta eg frå Ås til Oslo. Eg mista mormora mi samme dagen som eg kjøpte ein teve eg slepte med meg aleine på tbanen frå sentrum opp til Kringsjå. Eg sat framfor han og strikka ein heil genser mens eg tok exfac, jobba i heimetenesta på Vinderen og helgependla til Ås for å treffe vener.

Eg byrja på filosofi grunnfag og blei kjent med nokre fine folk. Nokre fly flaug inn i to store bygningar i New York. Eg hadde aldri høyrt om dei bygningane før. Nokre minuttar etterpå fekk eg to tekstmeldingar frå ein begeistra lillebror som syntest det heile var råfestlig. Eg syntes meldingane var så festlige at eg sparte på dei.

Fann ein fin gut på debatten på Chateu Neuf. Han skravla eg med slik at me ikkje fekk med oss at tbanen hadde stoppa på Kringsjå, kjørt til Sognsvann, venta ei stund og byrja på turen nedatt. Me havna på feil side av spora.

Sidan reiste me til Tjekkia og Slovakia. Det var beinkaldt. Me måtte halde kvarandre varme. Eg fann ut at eg er allergisk mot marihuanapollen. Då me hadde komme tilbake til Oslo att og skulle reise heim til juletrea spurde han om han kunne få lov til å kysse meg etter jul. Det fekk han lov til. Så fekk han brev om at han skulle få lov til å reise til USA eit år. Like etterpå mista eg lillebror. Det er framleis rart og ikkje heilt til å tru. Dei festlige tekstmeldingane frå han 11. september blei prislause.

Den fine guten passa på meg. Me såg på fotball-VM og padla i kano. Eg grein då han reiste. Eg grein mykje det året. Mor mi fylte 50 i november. Ho hadde stor fest. Då var eg tynn som ein planke. Ho avslørte ein løyndom ho hadde halde på i 17 år. Det var ein koseleg løydom om mjølk og venskap.

Eg sletta ved eit uhell dei to tekstmeldingane frå lillebror og braut fullstendig saman inne på pauserommet på filosofisk institutt. Eg grein i fleire timar.

Eg var slem mot ein ny, fin gut med langt, mørkt hår. Like mørk som han var mild. Eg angrar fælt på det ennå. No veit eg ikkje kor han er. Eg snudde meg og gjekk utan å seie noko. Ville ikkje ta i mot. Eg hadde ski på beina, gjekk opp ein bakke bak Sogn studentby, såg meg ikkje tilbake, reiste heim til nok eit juletre. Eit som mangla ein heil gut på kne ved sida av seg.

Eg konsentrerte meg om filosofistudiane og leikte med dei i FIVH. Høyrde på Arne Næss og Johan Galtung. Det var mykje fredsprat dei åra. Fredsfestival hadde me også, og me gjekk i tog.

Så blei eg forelska igjen. Han hadde snille augo og var litt sjenert. Han var glad i dyr og flink med ord. Eg mista farmora mi. Ho blei gravlagd på samme dato som mormora mi. Her går eg i surr med åra, men eg trur me er komme til 2002 eller 3. Eg fekk han på kroken. Me gjekk ein tur der me kalla kvarandre fruktfat. Etter ei stund blei me sambuarar.

Eg fekk mastergrad i filosofi og fann ut at ein bør ha hund i huset. Eg byrja høyre på P2, fann ut korleis ein stikk hol i egg før ein kokar dei og at det løner seg å leggje tre femtiøringar under gryta når du kokar ris. Då festar ikkje risen seg i botn. Eg lo ein del. Skrudde litt på bil og kjørte Volvo til Lom. Lærte litt html og css. Eg fann også ut kor etisk bevisste ateistar kan vere. Kjøpte ein whippet. Blei lærar og holdt på å gå opp i liminga.

Sambuarskapet gjekk opp i liminga. Eg fekk ei niese. Flytta til Vestlandet. Med på flyttelasset hadde eg ein svensk italiensk mynde. Fann ut at det er lettare å vere nattevakt i 200% stilling enn å vere arbeidssøkjande i NAV.

Kjøpte leilighet og fekk jobb på ein bitteliten skule på ei bittelita øy som sjølv meiner ho er ganske stor. Blei del av Haugesund KunstVerk som fabeldyr, husfilosof og potensiell forfattar. Var ei veke på Utsira. Surra det fullstendig til. Pendla til Sauda der eg fekk agronomkompetanse. Fekk i mellomtida surra det opp igjen. Måkte ein del skit. Fann roen i tredje etasje i Wergelandsgate 19, på skulen og i fjosen. Kastar opp litt for ofte, men søv som ein stein.

Dirigenten som blei til ei kake

Eg skal ha kjøt og potet til middag i dag, tenker dirigenten. Ho legg håret til rette på skuldrane, skrur fast øyredobbar og heng på seg smykke. Fjeset målar ho fint slik at augo ser ut som om dei skal til å dette over kanten. Om dei hadde gjort det ville ein ha sett to blenkande blåe klinkekuler trille bortover parketten og kanskje finne vegen ut døra og nedover vegen. Dirigenten trekkjer på seg høghæla, langhalsa spaserstøvlettar, smell døra godt igjen etter seg og tar til å klapre den korte vegen til øvingslokalet.

Dagen før hadde ho berre ete kjeks. Til frukost hadde ho funne to kjeksar i ei skål gjøymd bakerst i skåpet. Dei hadde ho spist i lag med ein kopp kaffi. Det var slike kjeksar med kremfyll og vaflemønster. For to dagar sidan hadde ho laga sjokoladekake. Ho hadde pynta kaka med sjokoladekrem, og sidan det var sjokoladekrem til overs hadde ho funne fram ei kremsprøyte, skjært ei glipe i kaka frå sida og sprøyta resten inn i kaka.

Dirigenten slikkar seg rundt munnen og finn melis i munnvikane etter skulebollene ho nettopp har spist. «Nei, i dag skal eg ha kjøt og potet til middag», mumlar ho bak fingrane som samlar opp skulebollerestane og legg dei inn på tunga.

Det er mange rosa og lyseblå hus i den litle byen ho bur i. På taket har mange av dei lakrisfarga heller. Framfor husa ser det ut som om nokon har pynta med marsipanroser. Dirigenten ser for seg store amerikanske muffinsar der ho klakkar over den melisfarga fotgjengarovergangen. «Kjøt og potet», seier ho litt for høgt. Flau legg ho handa over munnen og kikar seg rundt for å sjå om nokon høyrte det. På busstoppet sit ein mann som flirer mot ho. Ho sett eit par indignerte augo i han og skundar seg vidare med eit snøft.

Framme i øvingslokalet pakkar ho ut noteark mens koristane skravlar seg på plass i trappetrinna ved pianoet. «I kveld skal eg ha kake og potet til middag» nynnar ho lågt for seg sjølv. I augnekroken ser ho at det kjem ei svær sjokoladekakelangpanne inn. Ho har to lyslilla strømpebuksebein oppi høge svarte støvlar med kvite snøreband. Kaka duvar opp og ned som eit stort skip. Sikkelet renn frå innerst inne ved øyrene i munnen til dirigenten. Duften frå den ennå varme kaka dansar med mjuke bevegelsar inn i nasebora slik at dei byrja å vibrere svakt. Augnevippene hennar flagrar ukontrollert og ho vaklar litt før ho finn igjen balansen. «Kor skal eg sette kaka?» spør dama som kjem opp av støvlane. Dirigenten river seg laus frå det brune vidunderet og løftar blikket opp til ei krøllete såte som oser av Elnett frå L’oréal. Dirigenten klarer ikkje la vere å harke vekk hårsprayen som la frå seg eit klebrig belegg øvst i halsen. Ho tek seg kraftig saman, retter seg godt opp i ryggen, og svarer: «Berre sett ho på bordet der borte, du.»

Augo henna vrengjer seg vekk frå den duftande sletta av kakao og sukker. Damene syng. Dirigenten har kaka i sidesynet. Ho vaktar kaka som ein hund med det eine øyret vendt til sida redd for at nokon skal komme inn og snappe ho med seg, springe mot døra med kaka i hendene og hive seg inn i fluktbilen utanfor. Det er sjølvsagt ein kvit Toyota Hiace med raudbrune rustrender langs sidene. Damene syng. «Uti vår hage där växa blå bär. Kom hjärtans fröjd. Vill du mig något så träffas vi där. Kom liljor och aquileja, kom rosor och..» Det er då, midt i fyrste verset av «Ut i vår hage» det grusomme skjer. Ytterst i periferien av synet sitt registrerer dirigenten ei rørsle. Ho kan sjå to hender gripe om det svarte metallet kaka ligg i. Nerveceller i hovudet hennar reagerer spontant. Dei fyrer av signal i avsindig tempo. Dirigenten sin kropp bykser lynraskt til sides og kastar seg over kaka. Ei dame med kakespa i handa smeller inn i ei stolrekke og blir liggande med armar og bein i underlege posisjonar i ei smørje av grønntrekte stolar med furulegger. Oppå bordet på alle fire ligg dirigenten huka over kakefatet og et som eit rovdyr. Ho byrjar systematisk øvst i høgre hjørne av kaka, og tygger seg nedover på skrå mot nedre venstre. Damene blir ståande i trappetrinna med gapande munnar og stirande augo. Dei klarer ikkje å røre seg. Ikkje ein gong dama med kakespaen får hjelp, og ikkje tør ho prøve å reise seg heller, for dirigenten sender henne skarpe blikk med jamne mellomrom for å halde ho på plass. Då den motigaste av damene våger å røre på seg og tek ein steg mot den kakespisande dirigenten får ho ei snerr mot seg så fryktinngytande at ho straks byrjar å skjelve og må setje seg ned og klamre armane om seg.

Skrekkslagne blir damene vitne til forvandlinga. Det skjer gradvis, men merkbart og byrjar nedst i anklane. Langsamt blir dirigentbeina mjuke i konsistensen. Dei ser svampaktige ut og duftar svakt søt sjokolade. Endringa flyttar seg oppover, innunder skjørtet og ut av det igjen. Sjølve skjørtet ser etter kvart ut som eit marsipanlokk. Blusen liknar pynten på ei fløytekake, og spredt ut over både skjørt og bluse dukker det opp ein kakofoni av allslags pynt. Det er nonstop og sølvperler, marsipanroser og geletoppar, kakestrø i alle fargar og former.

Dirigenten har no ete opp heile kaka. Ho snur seg langsamt rundt til damene som alle står paralysert med gapande augo og munnar ute av stand til å sjå vekk eller røre på seg. Aggressiviteten har blitt erstatta med sjokolade. Dirigenten er mett. Ho veltar seg rundt med eit stønn, og blir sittande med marsipanrumpa midt i langpanna. Rundt munnen hennar, som er ein muffins med rosa melispynt, ligg det smular av sjokoladekake på eit sjokoladekakefjes. «Kjøt og potet» gruntar muffinsmunnen. Stemma er grautaktig, og nedover sjokoladekinna renn det store kvit-blå melistårer. Damene byrjar smått å røre på seg. Ho som ligg i stolsmørja tør å løfte hovudet, og får hjelp til å filtre seg ut av stolbeina. «Kanskje me bør ringe nokon», seier ho som hadde komme med kaka.» Fleire av dei nikkar, framleis i sjokk og undring over det som har skjedd. «Men kven i all verda er det som kan hjelpe med slikt?» undrar ei av dei andre. Ho som har ligge i stolrøysa kjem haltande bort til dei andre, oppriktig uroa for den grinande kakedirigenten til trass for den harde behandlinga ho sjølv har vore utsett for. «Kanskje eit bakeri?» Dei ser på kvarandre. Alvorlege andlet i ring heilt til eit av dei ikkje klarer å hindre at munnen rykker på seg. Det sprer seg raskt, slike rykk gjer gjerne det. Halvegs kvalt av latter pressar ei av dei fram: «Kva tenkte du dei skulle gjere? Sette ho til utstilling i vindauga?» «Selge ho!» skrattar ei av dei andre. «Vlææ!» vræler dirigenten.

Dei kikar bort på marsipansjokoladekakemuffinsen i langpanna på bordet. «Eg er litt kaffitørst eg», seier ein raudhåra sopran. «Kaffien er trekt den», svarar ein høg alt. No stirer alle bort på marsipansjokoladekakemuffinsen. Marsipanskjørtet har fått små kondensdropar i eit lag rundt all pynten. Det er varmt å vere kake med hjartepumpe. Alle dameaugo har fått eit glassaktig lag av kaffitørst og sukkersug. Den høge alten går målbevisst bort til marsipansjokoladekakemuffinsen og held ho i eit fast grep. Men det er ikkje nødvendig å holde så hardt. Dirigentkaka er utslitt, mett og varm. Ho er døsig. Ho gurglar ut protestar, men let seg likevel skjære i passe store stykker slik at alle få seg noko søtt til kaffien. Etterpå skravlar dei ei stund før dei går kvar til sitt.

Eeuhum, nei..

I går ettermiddag gjekk eg ein tur i nærleiken av kyrkja i den fine bygda eg har vakse opp i. Eg hadde knytta banda til hundane rundt livet slik at eg kunne ha hendene fri til å knipse nokre bilete eg håpar eg kan bruke i eit prosjekt eg no har arbeidd med i snart 10 år (kvifor det går så seint er fôr for ein annan post). Når eg gjekk bortover vegen høyrte eg nokre som sang ein kristen barnesang eg kjenner godt frå oppveksten. Eg trur det var «alle, alle vil vi ha med, vil vi ha med til himlen», men det kan ha vore ein av dei andre også. På veg tilbake til bilen stod han som bur i eitt av husa der, ute ved hekken sin. «Hei, kjenner du meg?» spurte han. Og eg måtte seie både ja og nei, for eg visste kven han var sjølv om eg ikkje hadde snakka med han før. Eg kjenner bror hans, nieser og nevøar. Slik er det i ein fin lita bygd. Han spurte etter namnet mitt, og fekk slik bekrefta at eg var den han trudde eg var. Dotter av far min og mor mi. Fine dei og. Like fine som bygda dei bur i. (Berre for å gjere det heilt klart, her er det ikkje sarkasme i orda, eg er umåteleg glad i både bygda og foreldra mine.)

Det er stas at folk veit kven eg er og kvar eg kjem frå. Det er trygt og godt å vite at ein ikkje er usynleg. Me rølte litt om hundane, og eg kunne fortelje at dei barnebarna som sprang rundt der, dei hadde eg passa på i barnehagen ein sommar. Så seier han, heilt utan samanheng med noko anna: «Er du kristen du?» Og eg måtte jo svare som sant er, at «eeuhum, nei er eg nok ikkje det». Eg kika flau ned i bakken då eg svara, som om det er noko eg sjemst for. Eg plukka litt på hekken hans, og skunda meg å mumle: «Men, eg oppfører meg nokså fint allikevel». Det høyrte han ikkje, for han snakka om nåden. «Men du har jo kjent på det sjølv, ikkje sant, tidlegare?» «Ja, du veit jo kvar eg kjem frå», svara eg. Han smilte trist, og eg kika litt rundt og omkring. Me rølte litt meir om lettare ting, og så sa me våre venlege farvel.

Det heile var underleg. Det var ikkje heilt vanleg prat over hekken, men kanskje er det slik han brukar prate over hekken. Eg brukte no dagen vidare, og tenkte ikkje så mykje over det som noko anna enn ein morosam historie. Det var fyrst no, når eg satte meg ned for å skrive ho, at eg kom til å tenke på at spørsmålet kanskje ikkje var tilfeldig. Kanskje går det rykter om desse ugudelege ungane som kom frå så fin ein heim, og korleis kunne det gå så gale? Om det er slik så gjer det meg ikkje sint. Eg kjenner meg ikkje overvåka eller urettvist snakka om. Eg kjenner meg synleg på positivt vis slik eg skreiv tidlegare i teksten. Men eg blir litt trist, for der er så unødvendig. Om eg er kristen eller ikkje fortel eigentleg ikkje så mykje om meg. Eg har samme oppfatning om rett og gale. Samvitet mitt er like stort, og gjer like vondt eller godt alt etter kva eg har funne på, eller sagt eller tenkt. Kanskje tenkte han at det var synd på meg som mangla Jesus eller noko slikt. Det er no ikkje heilt sant heller, for Jesus kan ein ha som førebilete uansett kva ein trur og ikkje trur. Det meinte Thomas Jefferson også då han skreiv «The Life and Morals of Jesus of Nazareth» populært kalla «The Jefferson Bible». Har ikkje lese boka, men det står på ei av listene mine at eg skal gjere det.

Ellers så er eit av dei finaste, mest etisk bevisste menneska eg har kjent her i livet ihuga ateist. Så det så.

Sjølv seier eg det meir slik som Bill Maher seier det i filmen sin Religulous: «I don’t know!» Eg veit jaggu meg ikkje, og det lever eg godt med. Det er eit spennande liv. Nysgjerrig, undrande, overraska og fascinert. Det er også eit meir avslappande liv i grunn, for eg svarer berre for det eg gjer overfor meg sjølv og menneska rundt meg.

Det einaste eg mista når eg lot barnetrua ligge igjen i barndommen var desse tankane som alltid gnagde på samvitet: «Du burde gå meir i kyrkja, lese meir i bibelen, be, du burde be!» Puh! Takk og lov livet. Vidunderlege livet som det ikkje finst forklaring på! (Smilefjes med stor D). Ei anna dame (som eg var heldig å gå på folkehøgskule i lag med) har kalla bloggen sin for noko eg kan skrive under på: Eg trur på eit liv før døden.

Å temje ein traktor

Alle er flinke til å sleppe meg til slik at eg skal lære mest muleg om dyr, gras og traktorar. Far min forklarer i minste detalj som om eg var fem år og tilbakeståande. Han har stor tru på at eg skal få til alt eg vil få til, men meiner likevel det er på sin plass å påpeike at skruen, jo han skal inn i holet, og ikkje ved sidan av. Så er det slik at dyra, dei må ha hovudet ut av dei hola som er like over forbrettet, for ellers så får dei ikkje spist. Rumpa er bak, og hovudet framme.

Bror min trur også eg kan få til alt. -Forhaust, seier han. -Byt olje på traktoren, han står der borte.

-Du kan bytte om plassen på dei to tilhengarane der, og flytte vekk dei pallane med sement og maursyre, så kjøyrer eg til Raglamyr ein tur.

Pupillane utvider seg umerkeleg. -Ok, seier eg.

Eg kikar litt hit og dit. For å få ut forhaustarvogna bør eg flytte dei pallane litt. For å få flytta dei pallane burde eg ha fått vekk grasklipparen som står i vegen. Så oppdagar eg jekketralla. Den såg fin ut, tenkjer eg. Kanskje det ikkje er så tungt eigentleg? Eg prøver. Jekketralla trillar fint. Eg set ho på plass under pallen og jekker i veg. Ingenting skjer. Eg kikar ned i mekanismen. Oppdagar noko som liknar ein sykkelkjetting. Det må jo vere den som skal gjere eit eller anna for å få heva ho. Eg set handtaket rett opp og ned, og ser ei teikning på eit klistremerke. Det viser den hendelen som sit midt i handtaket. Han kan både takast opp og ned. Eg prøver opp, men det har inga virkning. Så prøver eg ned. Med ein gong kjenner eg at motstanden blir større. Eg kan jekke pallen opp. Så har eg lært det, og lett var det å flytte på pallen og.

Så er det å få start på den litle traktoren som er kjempefin og hauggamal. Vri på den, inn med den, og den og den. Ingen reaksjon. Prøver og prøver. Gir opp. Kikar litt på den andre traktoren, den får eg no start på. Snur han, men finn ut at den gamle traktoren alikevel står litt i vegen og må flyttast uansett. Snur den store traktoren tilbake slik han stod. Har slik fått inn litt traktorkjøyretrening. Prøver den litle traktoren igjen. Reiser meg og står på kløtsjen. -Brak! Seier traktoren. -Oi, tenkjer eg, der var han. Kløtsjen i bånn, vri om og brak, brummma, brumma. Då er det klår bane for den litle traktoren å hente ut forhaustarvogna. Det er berre det at når eg skal rygge så kveler eg motoren. Kvar gong. Eg gir opp og eter heller eit knekkebrød og drikk litt vatn. Eg kikar litt hit og dit. Set meg i traktoren igjen. Handbrekket er sikkert på tenkjer det no ljosare hovduet mitt. Men kor er det. Ser etter det, men ser ingenting som liknar. Veit likevel at nokon har vist med det før. Ser ein hendel bak ved enden av rompa som umuleg kan brukast til noko anna enn å bremse traktoren. Hendelen går lett bakover, og i augekroken ser eg noko skje lenger framme. Eg startar traktoren igjen (har fått teken på det no). Set han i revers, slepper opp kløtsjen og kjøyrer bakover! Sjå det, eg køyrer bakover. Eg rygger inn i redskapshuset og sikter på vogna. Må ut og kike korleis det ligg an. Litt lenger bak må eg. Treffer, lyfter, har hekta vogna på traktoren, må ut og sjekke, jublar, hendene i veiret! Kjøyrer ut forhaustarvogna, lett som berre lett og ikkje vanskeleg i det heile tatt. Tek bilete med mobilen og sender til storesyster:

traktortemjing

Då er det klart for å komme til med den store traktoren slik at eg får flytta dei pallane som var for tunge for jekketralla med gaffelen frampå lesseapparatet. For å få til det må eg kline traktoren heilt opp i bakken, for pallen står likeså klint inntil den røysa med plankar og plater som står inntil veggen. Eg får med mykje møye gaflane inn i pallen litt på skrå (viser det seg, ikkje godt å sjå utan å gå ut av traktoren..) og løfter opp. Då skvetter pallen som står bakanfor opp, og maursyrekannene flagrar omkring. -Oi, seier eg. Plankebord ramlar i det eg lurer pallen fram. Pallen skal litt lengre inn i redskapshuset. Eg ryggar han ut, og prøver å lure meg inn igjen frå ein annan vinkel. Eg forbannar lesseapparat, -kva skal ein med det, traktoren blir jo heilt rar! Og det blir han jo sjølvsagt når han har ein vanvittig tung palle på framom seg som attpåtil står skeivt på. Etter litt forsiktig prøving ender det med at eg set frå meg pallen utanfor. Eg ser over maursyrekanneulykka. Alle kannene heile med korkane godt skrudd fast. Lemper dei opp igjen, og finn ut at eg ikkje kan ta sjansen på å ha dei flagrande rundt oppe på lesseapparatet. Men jekketralla då? Kan eg ikkje bruke den kanskje? Jovisst kan eg det.

Slik er den andre tilhengaren frigjort for utkjøyring. Fyrst skal eg berre setje inn igjen den pallen som blei ståande ute. Det er då eg lærer at det kan vere lurt å stå på trinna opp til traktorhytta dei fyrste gongene eg skal justere inn gaflane. Heldigvis er det berre kassen rundt sementsekkene eg røsker i frå kvarandre. Mirakulaust er sjølve sekkene heile. Justering av gaflane via inn og ut av traktoren 10-11 gonger, pallen blir løfta og satt inn akkurat der eg hadde tenkt han skulle vere.

Det er då bror min kjem tilbake slik at eg får vist han kor flink eg er til å hekte på tilhengaren. Eg treffer ikkje heilt presis fyrste gongen, og han peker inn mot veggen og lagar sirklar med handa si. Men eg er flink til å rygge (utan tilhengar). Om nokon fektar blir eg berre ør i hovudet. Han må slutte å fekte, og slik kjem eg på plass. Eg klarer så å rygge tilhengaren på plass ute der han må stå til me har fått forhaustarvogna inn. Forhaustarvogna får bror min lov å rygge inn.

Og slik kan ein mykje, mykje meir enn då ein stod opp av senga om morgonen.

Ein raud tråd

Det kan sjå ut som om dei valga eg har gjort i livet er heilt tilfeldige og spontane og at eg ikkje veit heilt kva eg vil med meg sjølv. Eigentleg er det ganske så motsett. Logikken bak eit av valga tenkte eg å dokumentere her. For eg går på Vinterlandbruksskulen etter å ha studert i 8-9 år i Oslo, litt diverse sydd saman til ein heilskap fullført utan problem om ikkje med glans i og med at eg er lat. Men det kan eg komme tilbake til seinare ein gong akkurat når det fell seg slik. No tenkte eg å vise deler av den raude tråden som eg alltid har dingla i.

Fyrst kan me starte med varsom omsorg for dyr i tidleg alder:

pus

Litt seinare, eg var tre år trur eg, fekk eg ein heil bondegard av farmor.

gard

I fyrste klasse var eg gjetar:

gjetar

Her ser ein eit tvillingpar. Kven av dei er mest etla til å vere gardbrukar?

kalv

På ungdomsskulen då me skulle søkje på vidaregåande hadde eg lyst til å føre Tveit jordbruksskule opp som fyrsteval. Då sa Tommy at eg ikkje kunne det, eg som hadde så høge karakterar. -Ånei, sa eg. Eg kan tenkje meir sjølvstendig no. Men det er jo sjølvsagt ikkje Tommy si skuld. Eg hadde nok ikkje tort å flytte heimefra.

I staden sov eg i lag med katten:

rips

Dette skreiv Simon i russeårboka (fritt etter hugsen, for eg klarte ikkje finne årboka. Det at eg kan hugse det så godt vitnar mulegvis om at eg er skremmande opptatt av meg sjølv.):

«Kathrine ble sist sett kjørende med et dystert blikk i en hvit varebil iført kofte, blå kosebukse og rødt skjerf. Har du sett henne? Kontakt Noregs avløysarlag.»

(Simon er ein veldig god ven (heilt sant)).

Så til sist eit artig lite notat. For eg har vore glad i fire guteperler på ei snor. Den fyrste av dei har kjøpt ein gard. Nummer to gjekk på skogfag på NLH. Den tredje er odelsgut på Toten. Nummer fire har kjøpt eit småbruk. Perlekjedet skal eg behalde. På det er det plass til ei perle til.

Flink!

I helga har eg vore avløysar hos desse dyra

forgang

Når eg skal gje dei silo kjører eg denne vogna i forgangen. Ho er elektrisk og går anten fram elller tilbake eller ho står i ro. Fleire alternativ er det ikkje, ein kan ikkje styre farten. Det er akkurat plass til vogna i forgangen. Ein kan ikkje få hjula ned i etene (der maten ligg), men jammen kan ein sette seg bommeleg fast.

vogn

På fredag, like etter at sjonkel sjef hadde dradd av garde (bokstaveleg!) kom eg skeivt ut. Viss det hadde skjedd for eit halvt år siden hadde eg ikkje visst råd, men denne gongen måtte eg klare det sjølv. Adrenalinet steig, det var meg eller vogna. Eg marsjerte roleg bak alle kosserompene (ein spring ikkje i fjosen) og fekk dradd vekk den siloklompen som låg under eine hjulet og var tua som velta vogna. Tilbake med meg, rygge og rette opp. Vogna stod parallelt med båsane, eg trudde eg hadde kontrollen. Det hadde eg ikkje. Eg kjørte framover igjen og flopsi der velta ho endå verre enn før. No låg ho inntil båsane med det eine hjulet fritt i lufta. Men eg fekk ikkje panikk. Eg labba rundt igjen og måtte denne gangen henge med heile tyngda mi på vogna for å få vippa ho tilbake. Eg rydda så godt eg kunne framfor ho, og prøvde igjen. Og det gjekk! Eg hadde sigra over det oransje monsteret, og var sjefen i fjosen. Kossar og kalvar var imponert, og eg, eg var høveleg nøgd.

Eg siterer Lotta frå bråkmakergata:
Det är konstigt med mej. Jag kan så mycke. Ja jag kan allting faktiskt.

Og takk til deLillos, nok en gang:

Flink
Herregud, hvor flink du er med både armer og ben
Det er søren meg genialt hvordan du kombinerer dem
Herregud, hvor flink du er til å dusje og kle på deg selv
Nå har du jaggu meg stått opp og er våken helt til det blir kveld

Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Herregud, du er så flink og spesiell

Herregud, hvor flink du er til å spise ristet brød
Og du klarer å steke bacon helt til den blir sprø
Herregud, hvor flink du er til å si hei og hadet til folk
Nå har du faen meg rukket å spørre om hva du gjør i sin nye jobb

Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Herregud, du er så flink og spesiell

Ja, du er søren meg flink
For deg er allting mulig
Du kan lage ting, 100 % naturlig
Du er selveste mennesket
For deg går allting an

Du er så god til å tenke
Du kan legge en plan
Har du lagt en plan?
Har du lagt en plan?
Du må legge en plan

Herregud du er så flink til å være menneske og ikke dyr
Ja, du kan sette i en kontakt, du kan trykke på en knapp på masse dyrt utstyr
Fy faen å flink du er tross alt og likevel
Etter alle disse år på jord så klarer du og ligne på deg selv

Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Herregud, du er så flink og

Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Ja du er flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink, flink
Herregud, du er så flink og spesiell.

kosse